Odłóż na bok urazy, gdy rozmawiasz z byłym mężem/żoną o dziecku – nie musisz się z nim/nią przyjaźnić, ale wypracuj taki rodzaj wzajemnych stosunków, który sprzyja wykonywaniu twojej roli jako matki lub ojca. Im lepsze bowiem panują między wami stosunki, tym łatwiej dziecku znieść wasz rozwód i tym lepszym ojcem/matką będziesz dla swojego dziecka.

Nie kłóć się z byłą żoną/mężem w obecności dziecka – bez względu na wiek dziecka, zawsze przynosi mu to szkody. Kłótnia uczy, jak nie rozwiązywać problemów. Twoje dziecko nie może was oglądać tylko w sytuacjach negatywnych, konfliktowych. Pomyśl jak pozytywny wychowawczo przykład dajecie, gdy pokazujecie mu, że umiecie się dogadać, pomimo konfliktu między wami.

Nie rób z dziecka szpiega czy posłańca – nie „rozmawiaj” z drugą stroną za pośrednictwem dziecka („powiedz mamie, że załatwiłem ci świetne wakacje”), nie posługuj się nim, żeby coś uzyskać („powiedz tacie, żeby ci kupił buty, bo mamusia nie ma pieniążków”) ani nie wypytuj go o sytuację osobistą drugiego rodzica („czy na tej wycieczce był z mamą jakiś pan?#8221;).

Nie rób z dziecka swego sojusznika (w walce z byłą żoną/mężem) – twoje dziecko naprawdę chce kochać was oboje. Nie pytaj więc kogo z was „bardziej kocha” (nigdy!), z kim chciałoby mieszkać, z kim jechać na wakacje czy spędzić święta, bo takie pytania stawiają dziecko przed koniecznością niechcianego wyboru jednego rodzica.

Nie mów dziecku, czego ma nie mówić – ponieważ to wywiera na nie dotkliwą presję i jest inną formą robienia z dziecka powiernika czy sojusznika. Zmuszasz je do zachowywania tajemnic przed kimś, kogo kocha. Jeśli jeszcze ta druga strona zapyta o sekret wprost, dziecko stanie przed wyborem: zdradzić czy okłamać?

Nie mów źle o drugim rodzicu przy dziecku – wysłuchiwanie przez dziecko złych rzeczy o rodzicu, którego kocha, sprawia mu ból. Nie zadawaj mu tego cierpienia. Uważaj więc na to, co i jak (ton głosu) mówisz o byłym mężu/żonie w obecności dziecka, nawet jeśli rozmawiasz z kimś innym.

Wciągaj drugiego rodzica w wychowywanie dziecka – dotyczy to rodziców, a zwłaszcza ojców, niemieszkających z dziećmi po rozstaniu. Twoje dziecko łatwiej się przystosuje do nowej sytuacji, będzie zdrowsze psychicznie, gdy wraz z waszym rozstaniem nie utraci żadnego z was. Mężczyźni częściej potrzebują zachęty niż kobiety; chcieliby aktywnie zajmować się dzieckiem, ale nie bardzo wiedzą, jak to robić w nowej sytuacji i obawiają się konfliktów.

Dbaj o regularne i przewidywalne spotkania z drugim rodzicem. Badania w Polsce i na świecie pokazują, że częste, regularne kontakty z rodzicem niemieszkającym z dzieckiem zmniejszają prawdopodobieństwo problemów wychowawczych i zwiększają szanse na przystosowanie się dziecka do nowej sytuacji.

Naucz się dobrze planować – bądź przewidujący(a), punktualny(a), planuj z dużym wyprzedzeniem.
Po rozstaniu opracuj szczegółowy harmonogram spotkań/odwiedzin dziecka, uwzględniający święta, uroczystości, wakacje, specjalne okazje (por. „Plan rodzicielstwa”) O wszystkich zmianach w harmonogramie uprzedzaj drugiego rodzica sam(a), bezpośrednio, z odpowiednio dużym wyprzedzeniem.

Regularnie płać na rzecz dziecka – po rozstaniu pieniądze to jedna z najbardziej zapalnych kwestii. Jeżeli nie mieszkasz z dzieckiem, oddziel swoje negatywne emocje wobec drugiej strony od materialnych potrzeb dziecka i dotrzymuj terminów płatności i uzgodnionych kwot. Powtarzamy uwagę do rodziców „płacących”: płacisz na twoje dziecko, a nie na potrzeby drugiej strony.

Nie łudź dziecka możliwością powrotu – na pytania o to, kiedy znowu „wszyscy” będziecie razem, odpowiadaj jednoznacznie, że już nie będziecie razem, ale że zarówno ty, jak i mama/tata bardzo kochacie swoje dziecko. Równie stanowczo i łagodnie rozwiewaj złudzenia na temat spędzania razem wakacji czy weekendów. Zwykle nie jest to możliwe po rozwodzie.

Pogódź się z podobieństwem dziecka do byłej żony/męża – czy tego chcesz, czy nie twoje dziecko ma geny drugiego rodzica i z czasem może przejawiać nawet duże podobieństwo do niego/niej. Powstrzymaj się i nie rób nieprzychylnych porównań czy komentarzy na ten temat.

Staraj się podtrzymywać kontakty dziecka z dalszą rodziną – przede wszystkim z dziadkami z obu stron oraz z innymi członkami rodziny. Zabieraj ze sobą dziecko na rodzinne uroczystości, pozwalaj, żeby uczestniczyło w uroczystościach drugiej strony.

Rozważnie i taktownie wprowadzaj twoich nowych partnerów do życia twojego dziecka – dziecko może się obawiać utraty twojej miłości, odrzucenia, utraty dotychczasowej wyłączności twoich uczuć. Nie pozwól więc, aby z powodu nowej znajomości zmniejszyła się ilość czasu poświęcanego przez ciebie dziecku.